W sieci pojawiało się wiele komentarzy, doniesień z miejsca tragedii (często przesyłanych przy pomocy urządzeń mobilnych), próśb o pomoc, poszukiwań zaginionych bliskich i spontanicznych zbiórek pieniędzy. Również relacje pojawiające się w „tradycyjnych mediach” wypełnione były treścią generowaną przez internautów i użytkowników urządzeń mobilnych. Do głównych źródeł informacji należały serwisy społecznościowe (Facebook, Twitter). Internauci również zamieszczali swoje „posty” i opinie na blogach, forach dyskusyjnych komentując dostępne w sieci materiały.

Brak kontroli oraz spontaniczność działania w połączeniu z możliwością natychmiastowego upubliczniania informacji posiada wiele wad. W wymienionych sytuacjach kryzysowych informacje od internautów były aktualne, natomiast niekompletne, niezweryfikowane i czasem nieprawdziwe. Wartość informacyjna tych doniesień dla specjalistycznych służb (np. ratowniczych, medycznych) była wątpliwa. Dane nie mogły być wykorzystane bez odpowiedniej obróbki, natomiast relacje naocznych świadków wydarzeń z pewnością mogłyby stanowić istotną pomoc w pracach wszelkich służb zaangażowanych w opanowywanie zagrożenia.

W rozwiązaniu tych problemów mogą pomóc systemy informatyczne, których zadaniem byłoby wsparcie działań służb ratowniczych, polegające na ułatwieniu przepływu informacji pomiędzy bezpośrednimi świadkami zdarzeń, a odpowiednimi służbami, poprzez:

• ocenę wiarygodności wypowiedzi (analiza profili internautów, źródeł danych),
• odrzucanie zduplikowanych informacji (by uniknąć ich nadmiaru),
• łączenie i wzbogacanie informacji (system komputerowy może do aktualnego zdjęcia zalanego obszaru dołączyć zdjęcie tego samego terenu z okresu sprzed powodzi),
• wieloaspektową wizualizację danych (pozwalająca śledzić jak w czasie zmieniała się sytuacja na terenach objętych powodzią).

Software Mind jest liderem technologicznym projektu. Firma bierze udział w pracach nad systemem, którego zadaniem jest opracowanie technologii umożliwiających wielowymiarową analizę danych pochodzących z różnych źródeł m.in. w oparciu o technologie semantyczne. Jednym z zaplanowanych testów systemu są symulacje sytuacji klęsk żywiołowych.
Idea projektu oparta jest na wykorzystaniu wiedzy świadków zdarzeń do określenia skali zagrożenia, za pomocą informacji, które często są przekazywane przez wiele kanałów informacyjnych jednocześnie. Przy wykorzystaniu systemu informatycznego wiedza zawarta w wysłanych SMS-ach, MMS-ach ze zdjęciem lub nagraniem wideo z komórki, we wpisach na blogu lub innym serwisie społecznościowym, na umieszczonych fotografiach w galeriach internetowych lub podczas telefonicznej rozmowy ze służbami ratowniczymi, pomoże w działaniach nakierowanych na rozwiązanie sytuacji kryzysowych i zagrożeń z nich wynikających.

Specjalistyczne oprogramowanie analizuje wszystkie informacje:

• pierwszym elementem jest analiza obrazu, czyli rozpoznawanie budynków na zdjęciach, określanie, że na przykład budynek na obrazie płonie,
• drugim elementem jest analiza tekstu i monitorowanie informacji pojawiających się w Internecie,
• trzecim elementem jest analiza głosu z rozmów telefonicznych,
• czwartym analiza nagrań video,
• piątym elementem jest lokalizacja miejsc, w których doszło do zdarzenia.

Informacje są weryfikowane, gdy zostały potwierdzone przez wiele niezależnych źródeł lub przez jedno, uznawane za wiarygodne. Potencjał projektu wynika z tego, że opiera się on na analizowaniu informacji, które mogą być dostarczane przez wiele kanałów komunikacyjnych i wiele osób w każdym czasie. „Zbiorowa Inteligencja” polega na wysuwaniu trafnych wniosków na podstawie informacji pochodzących z wielu źródeł. Rozwiązanie umożliwia m.in. wysłanie automatycznej informacji SMS-em do osób znajdujących się w zagrożeniu o nadchodzącej fali powodziowej lub nakazującej natychmiastową ewakuację. Koncepcja projektu integruje możliwości mediów społecznościowych oraz Internetu w celu sprawniejszego zarządzania sytuacjami kryzysowymi.

Projekt WeKnowIt aktualnie jest na półmetku realizacji. Zaangażowane w projekt firmy i instytucje naukowe liczą, że projektowany system stanie się rozwiązaniem powszechnie wdrażanym i będzie wspierał działania ośrodków zarządzania kryzysowego oraz służb ratowniczych w całej Europie.

Tomasz Kaczanowski, Senior Software Engineer Software Mind S.A.
Autor jest specjalistą od technologii semantycznych w Software Mind S. A., kieruje zespołem integrującym wszystkie komponenty w projekcie WeKnowIt realizowanym na zamówienie Unii Europejskiej.